Document Lp4VJekDV4kK3k5pG2MMwpyvb

RAPPORT TOELAGEAANVRAAG RT 24/06 PUR(I)SALT 1 Zuiverheid en onzuiverheden van zout en zoutvervangers Consortium Dr. , Sciensano - Cordinator Dr. , Sciensano Dr. , Sciensano Totaal budget nodig voor de uitvoering: 110.000 Gevraagde toelage en % van het totale budget: 110.000 100 % Desgevallend : oorsprong / aard eigen inbreng : / Gewenste startdatum: Gewenste looptijd project: 01/06/2024 12 maanden Thema-omschrijving oproep 2024i Zuiverheid en onzuiverheden van zout en zoutvervangers ( PUR(I)SALT) Onderzoeksvragen In kaart brengen van beschikbare gegevens over zuiverheid en onzuiverheden in zout (natriumchloride), zoutvervangers, gejodeerd zout, nitrietpekelzout, salmiakzout, en van wetgevingen hierover in de wereld. In kaart brengen van de risico's op onzuiverheden naargelang de productiemethoden. In kaart brengen van de producten op de markt. Via monstername en analyse van alle soorten en merken (al dan niet gejodeerd) zout en zoutvervangers als levensmiddel op de Belgische markt (voor consumenten en bedrijven), in kaart brengen van de zuiverheid (concentratie natriumchloride of kaliumchloride, al naar gelang de identiteit) en van de onzuiverheden (anorganische en organische onzuiverheden). Maximum budget: 110.000 Maximum duur: 12 maanden i Context: zie informatiebrochure 2 Onderzoeksvragen van het projectvoorstel Wat is de huidige wetenschappelijke kennis over zuiverheid en onzuiverheden in zouten en zoutvervangers? Welke zouten (waaronder keukenzout, speciaalzouten, gejodeerde zouten en nitrietzouten) en zoutvervangers zijn beschikbaar op de Belgische markt? Wat is de zuiverheid van deze zouten en zoutvervangers? Welke onzuiverheden (sporenelementen en organische verontreinigingen) zijn aanwezig in zout en zoutvervangers? In welke mate worden we blootgesteld aan onzuiverheden afkomstig van zouten en zoutvervangers en draagt dit bij aan een potentieel gezondheidsrisico? 3 Evaluatie 1. Beoordeling intentieverklaring (fase 1) a. Ontvankelijkheid De intentieverklaring werd ontvankelijk verklaard. b. Beoordeling Relevantiescore Wetenschappelijke score Totale score 26,75/30 13/20 39,75/50 c. Aanbevelingen Voor wat betreft organische onzuiverheden, is er een risico dat men bij screening blijft zonder kwantitatieve data, met de kans dat er een vervolgproject nodig is. Voor wat betreft staalname zou het interessant zijn meer stalen in verkoopskanalen voor bedrijven te voorzien: naast de bakkers ook horeca, vleeswarensector, ... De data zouden ook in SSD2 voor EFSA moeten opgeleverd worden. 2. Beoordeling gedetailleerd projectvoorstel (fase 2) a. Ontvankelijkheid Het gedetailleerd projectvoorstel is ontvankelijk. b. Samenstelling College van deskundigen Prof. (UGent) - schriftelijke evaluatie Dr. (VITO) Dr. (CER Groupe) Dr. (FPS Health) Wetenschappelijk adviseur: Dr. c. Scoretabel Deskundige Expert A Wetenschappelijk niveau Niveau scientifique 4,5 Beoordelingscriteria Critres d'valuation Methodologie Originaliteit Mthodologie Originalit 4,5 4,0 B 4,0 4,0 4,0 C 4,0 4,0 3,5 D 5,0 5,0 4,5 Haalbaarheid Faisabilit 4,0 4,0 4,5 5,0 Relevantie Pertinence 4,5 3,0 3,0 5,0 Totale score Globale score Score total Score global (.../25) (.../100) 21,5 19,0 84,0 19,0 24,5 4 d. Advies van het College van deskundigen Het College van deskundigen RT 24/06 PUR(I)SALT, samengesteld uit prof. , Dr. , Dr. en Dr. A , heeft virtueel vergaderd op maandag 27 november 2023 om 13u30, in aanwezigheid van mevrouw met als doel een advies te geven over de toelageaanvraag. Prof. beoordeelde het projectvoorstel aan de hand van het evaluatieformulier maar heeft zich voor deze vergadering verontschuldigd. Het projectvoorstel werd ingediend ter gelegenheid van de oproep van het jaar 2024 - thema 6. PUR(I)SALT "Zuiverheid en onzuiverheden van zout en zoutvervanger". Binnen dit thema werd 1 intentieverklaring ingediend. RT 24/06 PUR(I)SALT 1 (Montalvo, Sciensano) werd uitgenodigd werd voor de tweede fase. Het College is van mening dat het projectvoorstel relevant is voor het beleid en in lijn met de oproep. Er wordt een brede range aan zout en zoutvervangers geanalyseerd. Het consortium beschikt over de nodige ervaring met betrekking tot anorganische en organische analyse en risico-evaluatie. De blootstelling- en risico-evaluatie werd niet expliciet gevraagd in de oproep maar werd toegevoegd door het consortium, dit wordt geapprecieerd. De selectie van de anorganische componenten werd niet gemotiveerd, maar uit de discussie bleek dat deze gerelateerd is aan de wetgeving en de elementen ingesloten in de geaccrediteerde methode. De selectie van de organische componenten moet nog verder onderbouwd worden door literatuuronderzoek. De microplastics werden overwogen maar uitgesloten op basis van een navraag bij de FOD tijdens de ontwikkeling van het voorstel. De nodige middelen hiervoor zouden inderdaad het beschikbare budget en tijd overschrijden. De sectororganisaties en de zoutproducenten werden, zo bleek, gecontacteerd na indiening van het voorstel en hebben hun medewerking reeds bevestigd. Rekening houdend met bovenstaande discussie geeft het College van deskundigen een gunstig advies voor de betoelaging van het project en wenst volgende aanbevelingen te geven: De range van anorganische contaminanten dient te worden uitgebreid. Ook al vallen deze analyses niet onder de huidige accreditatie van de ICP-MS methode kunnen deze nuttige informatie opleveren voor het toekomstige beleid. Een weloverwogen selectie van de te analyseren organische componenten, gebaseerd op literatuuronderzoek, gegevens van de sector, en analytische mogelijkheden moet voorbereid worden en voorgelegd aan het Begeleidingscomit. Commercile zoutoplossingen zoals "Posidonia salt" alsook "SALTWELL" dienen te worden ingesloten in het staalnameplan. De sectororganisaties en zoutproducenten dienen aangemoedigd te worden stalen te leveren. Om de samenwerking te versterken kunnen ze opgenomen worden in het Begeleidingscomit. Naast de startvergadering en de finale vergadering van het Begeleidingscomit wordt een intermediaire vergadering gevraagd. 5 Conclusie van de wetenschappelijk adviseur Vraag aan het Beoordelingscomit Gelet op de dagelijkse consumptie van natriumchloride, beter gekend als zout, is deze voedselgroep van belang voor de voedselveiligheid. Dat geldt dan ook voor zoutvervangers, die wel de zoute smaak aanbrengen, maar minder of geen natrium. De diversificatie van zouten op de markt neemt de laatste jaren toe. Deze variatie doet vragen rijzen over de zuiverheidsgraad van zouten op de huidige markt en over de aard en veiligheid van onzuiverheden. Er werd hierrond een thema gelanceerd binnen de oproep 2024, waarbij het de bedoeling een basisonderzoek uit te voeren ("baseline study") op basis waarvan de FOD zou kunnen beoordelen of en welke wijzigingen van de wetgeving gepast zouden kunnen zijn. Het onderzoek moet ook gegevens verzamelen die nadien kunnen gebruikt worden om de noodzaak te beoordelen om de wetgeving uit te breiden naar zoutvervangers. Binnen dit thema werd 1 intentieverklaring ingediend. RT 24/06 PUR(I)SALT 1 (Montalvo, Sciensano) werd uitgenodigd werd voor de tweede fase. Het College van deskundigen gaf een gunstig advies voor financiering en formuleerde enkele aanbevelingen. De cel Contractueel Onderzoek vraagt aan de leden van het Beoordelingscomit om dit projectvoorstel met een gunstig advies voor financiering voor te leggen aan de heer de Minister. Volgende aanbevelingen zullen doorgegeven worden aan het consortium: De range van anorganische contaminanten dient te worden uitgebreid. Ook al vallen deze analyses niet onder de huidige accreditatie van de ICP-MS methode kunnen deze nuttige informatie opleveren voor het toekomstige beleid. Een weloverwogen selectie van de te analyseren organische componenten, gebaseerd op literatuuronderzoek, gegevens van de sector, en analytische mogelijkheden moet voorbereid worden en voorgelegd aan het Begeleidingscomit. Commercile zoutoplossingen zoals "Posidonia salt" alsook "SALTWELL" dienen te worden ingesloten in het staalnameplan. De sectororganisaties en zoutproducenten dienen aangemoedigd te worden stalen te leveren. Om de samenwerking te versterken kunnen ze opgenomen worden in het Begeleidingscomit. Naast de startvergadering en de finale vergadering van het Begeleidingscomit wordt een intermediaire vergadering gevraagd. 6 Begeleidingscomit Voorgesteld door het consortium: Titel - Voornaam - Naam Dr. Ir. Dr. Dr. Dr. Prof. Dr. Prof. Dr. Prof. Dr. e Prof. Dr. ir. Prof. Dr. Dr. Instelling FAVV FAVV-AFSCA-Section Scurit des Produits FAVV-AFSCA-UNE-NOE FPS HFCSE FOD Volksgezondheid KU Leuven KU Leuven ULige UGent University of Antwerp VITO Toe te voegen deskundigen en andere suggesties: Prof. Dr. Dr. Afgevaardigde van EU Salt Afgevaardigde van FGBB Afgevaardigde van Fenavian UGent VITO CER Groupe Bijlage Gedetailleerd projectvoorstel RT 24/06 PUR(I)SALT 7